TRIỂN KHAI GIÁO DỤC STEM TẠI HUYỆN NAM TRỰC, TỈNH NAM ĐỊNH

          Huyện Nam Trực nằm ở cửa ngõ phía nam thành phố Nam Định, phía bắc tiếp giáp thành phố Nam Định, phía nam giáp huyện Trực Ninh, phía đông giáp huyện Vũ Thư (tỉnh Thái Bình), phía tây giáp huyện Vụ Bản và huyện Nghĩa Hưng, có sông Hồng và sông Đào chảy qua. Thị trấn Nam Giang là trung tâm chính trị kinh tế văn hóa của huyện, cách thành phố Nam Định 20 km, cách Hà Nội 110 km. Huyện Nam Trực có diện tích: 163,89 km2, dân số: 183.241 người (2019), có 2 tôn giáo chính là Phật giáo và Thiên chúa (đạo Thiên Chúa chiếm khoảng 40% dân số).

          Địa hình Nam Trực rất thuận lợi cho nông nghiệp phát triển nên ngành nghề chủ yếu của người dân Nam Trực là nông nghiệp. Ngoài ra, huyện có một số nghề truyền thống được phát triển từ rất lâu đời như cơ khí Vân Chàng (thị trấn Nam Giang), nghề đúc đồng ở Đồng Quỹ (xã Nam Tiến), nghề làm bánh kẹo ở Thượng Nông (xã Bình Minh), nghề trồng hoa cây cảnh ở Vị Khê (xã Điền Xá), nghề làm hoa nhựa ở Báo Đáp (xã Hồng Quang), nghề trồng dâu nuôi tằm ở xã Nam Thắng, nghề xây dựng nổi tiếng ở Vũ Lao (Tân Thịnh), nghề mộc ở Nam Cường.

          Nam Trực có truyền thống hiếu học từ lâu đời. Trong các khóa thi do các triều đại phong kiến tổ chức, Nam Trực có 18 người đạt học vị tiến sỹ (trên tổng số 62 tiến sỹ và phó bảng của tỉnh), 3/5 trạng nguyên của tỉnh Nam Định là người Nam Trực, có trạng nguyên nhỏ tuổi nhất trong lịch sử khoa bảng Việt Nam là Nguyễn Hiền (Nam Thắng). Nam Trực đã đạt huyện Nông thôn mới năm 2018.

          Phòng GD&ĐT huyện Nam Trực quản lý 81 cơ sở giáo dục trực thuộc bao gồm: 20 trường Mầm non, 20 trường Tiểu học, 21 trường THCS và 20 Trung tâm học tập cộng đồng nằm trên 19 xã và 1 thị trấn.

          * NHẬN THỨC VỀ GIÁO DỤC STEM.

          STEM là viết tắt của các từ Science (Khoa học), Technology (Công nghệ), Engineering (Kỹ thuật) và Math (Toán học). Giáo dục STEM về bản chất được hiểu là trang bị cho người học những kiến thức và kỹ năng cần thiết liên quan đến các lĩnh vực khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học.

          Qua nghiên cứu Hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ các năm học của Bộ GD&ĐT, Sở GD&ĐT những năm vừa qua và quan sát các hoạt động tại ngày hội STEM Quốc gia được tham dự kết hợp với việc tổ chức thực hiện dạy học tích hợp, chúng tôi nhận thấy giáo dục STEM rất phù hợp với định hướng đổi mới giáo dục hiện nay.

          Mặt khác, mặc dù các trường của huyện Nam Trực đều ở vùng nông thôn, nơi học sinh được thường xuyên tiếp xúc thế giới tự nhiên, nơi có môi trường rất thuận lợi để học sinh tự trải nghiệm, tự thực hành giúp tích lũy kiến thức và hình thành kĩ năng sống, song học sinh chưa nhận được sự giáo dục đúng của cả gia đình và nhà trường nên rất nhiều em thiếu hiểu biết về thế giới thân thuộc xung quanh mình, thiếu kĩ năng sống. Triển khai giáo dục STEM chính là con đường để giải quyết vấn đề trên.

          Trên cơ sở những hiểu biết về giáo dục STEM, trên cơ sở nền tảng văn hóa đọc đã được xây dựng trong những năm qua, Phòng GD&ĐT Nam Trực đã mạnh dạn chỉ đạo các nhà trường đưa STEM vào chương trình giáo dục ngoài giờ chính khóa dưới hình thức Câu lạc bộ.

đầu

          * Những việc đã làm.

           Tham quan, học hỏi.

          - Phòng GD&ĐT huyện Nam Trực đã chủ động kết nối với Liên minh STEM để được tham dự các Ngày hội STEM quốc gia tại Đại học Bách khoa Hà Nội, tại Cục Thông tin Công nghệ và Khoa học quốc gia.

          - Mời các chuyên gia STEM về tập huấn cho 100% cán bộ quản lý, giáo viên phụ trách câu lạc bộ STEM của các nhà trường.

          - Chỉ đạo triển khai điểm mẫu ở các cấp học: TH Nam Đồng, TH Nam Tiến, THCS Nguyễn Hiền, THCS Nam Hồng.

           Triển khai nhân rộng.

          - Tổ chức Hội thảo cho các đơn vị triển khai điểm mẫu chia sẻ, rút kinh nghiệm để nhân rộng ra tất cả các trường.

         - Tiếp tục tổ chức cho cán bộ, giáo viên, học sinh tham quan, giao lưu, chia sẻ và học hỏi kinh nghiệm;

          + Tham gia Ngày hội STEM Hà Giang.

          + Tham gia Ngày hội STEM Bắc Ninh.

         + Tham gia hội thảo quốc tế truyền thông Khoa học và STEM tại ĐH Khoa học tự nhiên, ĐH Quốc gia Hà Nội.

          + Tham gia ngày hội toán học mở tại TP Hồ Chí Minh.

          + Tham gia tập huấn và hội thảo quốc tế về giáo dục STEM tại Viện khoa học GD Việt Nam.

          Tổ chức các sân chơi.

          - Ngày hội STEM lần thứ nhất chủ đề: Đánh thức trí tuệ làng thời 4.0 tại THCS Nguyễn Hiền.

          - Thi Robotics chào mừng Ngày Nhà giáo Việt Nam tại Tiểu học Nam Tiến.

          - Tổ chức ngày hội Chào xuân 2019 chủ đề Alice ở xử sở thần tiên tại trường tiểu học Nam Tiến.

          - Dự kiến tổ chức Ngày hội STEM tại Tiểu học Hồng Quang (do dịch bệnh nên chưa thực hiện)

          * Hiệu quả đạt được

          - Cán bộ, giáo viên, CMHS có nhận thức đúng về giáo dục STEM. Nhận thức đúng về vai trò, tầm quan trọng của STEM trong việc giáo dục, đào tạo con người đáp ứng yêu cầu mới của giáo dục. STEM là một định hướng giáo dục giúp HS học thông qua làm và tích hợp kiến thức, kĩ năng nhiều môn học, không nhất thiết phải đủ và chỉ có 4 môn học/lĩnh vực toán, kĩ thuật, khoa học và công nghệ. 100% các nhà trường phổ thông của huyện Nam Trực đều có Câu lạc bộ STEM, có 14/41 trường co Câu lạc bộ robotics, trường TH Nam Tiến đã triển khai dạy lập trình robot cho 100% các em HS lớp 3,4,5. 

          - Sở GD&ĐT, lãnh đạo huyện ủng hộ, khuyến khích. Phụ huynh học sinh đồng thuận, phấn khởi.

Slide14

.

Slide67

.

Slide15

.

Slide32

.

Slide24

.

Slide36

Slide27

.

Slide22

.

Slide21

           * Bài học rút ra

          - Thứ nhất:  Xác định đúng vai trò quan trọng của giáo dục STEM  tại chương trình GDPT-2018 và triển khai đồng bộ từ ngành tới các cơ sở giáo dục, từ nhà trường đến xã hội, từ cán bộ quản lý đến giáo viên, từ học sinh đến các bậc phụ huynh.

           - Thứ hai:  Các giải pháp triển khai giáo dục STEM cần  linh hoạt, phù hợp với từng đối tượng học sinh, từng thời điểm theo lộ trình năm học và định hướng chiến lược cho nhiều năm tiếp theo.

          - Thứ ba: Cần huy động tối đa cả nhân lực, vật lực, tài lực cũng như các điều kiện phù hợp để duy trì hoạt động giáo dục STEM liên tục cả diện rộng và chiều sâu.

          - Thứ tư: Coi trọng công tác truyền thông, tuyên truyền phổ biến, xây dựng đội ngũ cốt cán, các điển hình tiêu biểu Triển khai STEM, từ hạt nhân triển khai thành diện rộng

          - Thứ năm: Chú trọng công tác sơ tổng kết đúc rút kinh nghiệm, tuyên dương khen thưởng kịp thời các tập thể và cá nhân xuất sắc trong quá trình giáo dục STEM.

Ban biên tập Phòng GDĐT.