THƯ NGỎ CỦA BAN TỔ CHỨC LỄ HỘI TRUYỀN THỐNG ĐỀN THỜ TRẠNG NGUYÊN NGUYỄN HIỀN XÃ NAM THẮNG HUYỆN NAM TRỰC

      Thực hiện công tác chuẩn bị cho Lễ hội truyền thống đền thờ trạng nguyên Nguyễn Hiền tại thôn Dương A, xã Nam Thắng, huyện Nam Trực,tỉnh Nam Định. Ban tổ chức lễ hội đã có thư ngỏ tới tất các trường học mang tên Trạng nguyên Nguyễn Hiền. Sau đây là toàn văn Thư ngỏ và một số hình ảnh được cung cấp từ Ban tổ chức lễ hội:

      “Thay lời Ban tổ chức lễ hội truyền thống đền thờ Trạng nguyên Nguyễn Hiền, trước tiên xin được gửi tới quý cơ quan lời chúc an khang, thịnh vượng, gặt hái được nhiều thành công trong nghiệp trồng người.

      Kính thưa quý vị.

      Nhắc tới Nam Định là nhắc tới mảnh đất giàu truyền thống lịch sử với nhiều nét đẹp nên thơ: non Côi, sông Vị, nhắc tới một thành phố Dệt đã đi vào ca dao, dân ca:

 “Hỡi cô thắt dải lưng xanh

Có về Nam Định với anh thì về

Nam Định có bến đò Chè

Có nhà máy dệt, có nghề ươm tơ”

      Về với Nam Định là về với lễ hội Phủ Dầy (Vân Cát Vụ Bản) thờ Mẫu Liễu Hạnh - một trong tứ bất tử theo truyền thuyết người Việt. Về với Nam Định là về với khu di tích lịch sử Đền Trần (Mỹ Lộc - Nam Định) nơi thờ 14 đời vua Trần và Quốc công Tiết chế Hưng đạo Đại vương Trần Quốc Tuấn. Về với Nam Định là về với khu tưởng niệm cố Tổng bí thư Trường Chinh (Xuân Hồng-Xuân Trường) - người học trò xuất sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại.

      Nam Trực là huyện nằm về phía nam của tỉnh Nam Định, bên tả sông Đào - nơi được mệnh danh là “vùng đất học”. Mảnh đất Nam Trực giàu truyền thống hiếu học, từ lâu luôn là lá cờ đầu của giáo dục Nam Định. Đến Nam Trực là đến với khu du lịch sinh thái làng hoa cây cảnh Điền Xá (Vỵ Khê), đến với làng nghề Vân Chàng (Nam Giang) nổi tiếng. Đến Nam Trực là đến với những tên đất, tên người, những danh nhân văn hóa, những Trạng nguyên, Bảng nhãn, Thám hoa nổi tiếng trong lịch sử khoa cử nước nhà: Trạng nguyên Vũ Tuấn Chiêu, Trạng nguyên Trần Văn Bảo và đặc biệt là thần đồng đất Việt - Trạng nguyên Nguyễn Hiền.

      Xã Nam Thắng ở về phía bắc huyện Nam Trực, nằm dọc theo hữu ngạn sông Hồng - nổi tiếng từ xưa với nghề trồng dâu nuôi tằm, ươm tơ dệt lụa. Xã có diện tích tự nhiên 870 ha, với 8690 nhân khẩu. Xã gồm 2 thôn Dương A và Đại An với 16 xóm đội, 3 nhà trường thuộc 3 cấp học (đều đã được công nhận đạt chuẩn Quốc gia). Năm 2014 xã đón nhận danh hiệu Anh hùng thời kỳ kháng chiến chống Pháp. Năm 2017 xã được UBND tỉnh công nhận đạt Nông thôn mới.

      Người Nam Thắng tự hào không chỉ bởi truyền thống yêu nước, giết giặc mà còn bởi lẽ đây chính là nơi phát tích của một nhân tài hiếm có trong lịch sử khoa bảng nước nhà: Trạng nguyên Nguyễn Hiền (1235-1255) ở thế kỷ thứ XIII, ông đỗ Trạng nguyên khi mới 13 tuổi.

     Trạng nguyên Nguyễn Hiền tự là Khôi Nguyên, người làng Dương Miện, huyện Thượng Hiền, phủ Thiên Trường, Lộ Nam Sơn nay là thôn Dương A, xã Nam Thắng, huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định.

      Nguyễn Hiền sinh năm Ất Mùi (1235) trong một gia đình nghèo với ngôi nhà 3 gian bé nhỏ, cạnh chùa làng Dương A. Nhà sư trụ trì chùa là một bậc danh nho, mở trường dạy học cho con em trong vùng. Ngay từ khi mới lẫm chẫm biết đi, Nguyễn Hiền đã thường xuyên sang chùa xem các bậc đàn anh học tập. Cậu đứng ngoài cửa sổ chăm chú lắng nghe tiếng học trò đọc bài, tiếng nhà sư giảng giải. Ngày ngày, chữ nghĩa cứ thấm dần vào cậu. Thấy một cậu bé ham mê chữ nghĩa, nhà sư đã nhận cậu làm học trò và cho vào lớp ngồi học. Nguyễn Hiền học rất thông minh, một trang sách chỉ đọc một lần là thuộc nên đã đọc được nhiều pho sách quý của nhà sư. Bởi thế mà tài học của Nguyễn Hiền vang xa khắp nơi, nhiều chí sĩ xa gần đến thử tài đều bái phục. Năm 11 tuổi đã nổi tiếng thần đồng.

      Năm Đinh Mùi (1247), Nguyễn Hiền vừa tròn 12 tuổi cũng là lúc triều đình nhà Trần mở khoa thi Tam khôi để chọn Trạng nguyên, Bảng nhãn và Thám hoa. Vì còn quá ít tuổi nên dân làng đã cử người đưa ông cùng lều chõng đi thi. Năm ấy ông đỗ đầu, được tặng 4 chữ vàng “Khai quốc Trạng nguyên”. Nguyễn Hiền là người đầu tiên ở nước ta đỗ thủ khoa liên tiếp 3 kỳ thi Hương, thi Hội, thi Đình rồi làm quan tới chức Thượng Thư Bộ Công, Ngự Sử Đài, Đô Ngự Sử. Ít lâu sau, sự kiện Trạng Hiền giải bài thơ đố chữ của sứ phương Bắc

“Lưỡng nhật bình đầu nhật

Tứ sơn điên đảo sơn

Lưỡng vương tranh nhất quốc

Tứ khẩu tung hoành giang”

(chữ “Điền”), làm cho cả triều đình và sứ giả phương Bắc phải nể phục. Từ đó danh tiếng của Trạng vang lừng hai nước. Triều đình phương Bắc biết đất An Nam có người tài giỏi nên không dám sách nhiễu. Trạng được cử về triều giữ chức Ngự sử đài, kiêm Đông các đại học sĩ - bộ Công.

      Những năm làm quan trong triều, Nguyễn Hiền có nhiều kế sách hay phò vua, giúp nước, đối phó với quân phương Bắc, đánh giặc cỏ ở Mường La. Ông mộ dân đi khai hoang phục hoá, đắp đê sông Hồng, đào kênh mương dẫn nước, tạo mùa màng thắng lợi, nhân dân no ấm. Về quân sự, ông cho mở mang các xưởng rèn vũ khí, các võ đường rèn luyện quân sĩ, sẵn sàng chiến đấu chống quân xâm lược.

      Ngày 14 tháng 8 năm Ất Mão (1255), Nguyễn Hiền qua đời trong niềm thương tiếc vô hạn của muôn dân. Về sau, để tránh tên huý của ông, huyện Thượng Hiền được đổi thành huyện Thượng Nguyên, vua ban cho ông sắc phong là phúc thần, miễn tô thuế cho cả làng Dương A. Nhân dân nơi đây tỏ lòng tôn kính đã xây đền thờ ông, tôn làm thành hoàng làng, ngày ngày lễ bái.

      Ngày nay, đền thờ Trạng nguyên Nguyễn Hiền nằm ở khu trung tâm của thôn Dương A, xã Nam Thắng, huyện Nam Trực, cách thành phố Nam Định 14km. Tại đây còn lưu giữ bài vị, nhiều sắc phong, câu đối, đại tự ca ngợi Trạng nguyên Nguyễn Hiền và đặc biệt là cuốn ngọc phả chép các sự tích về ông. Đền được Bộ văn hóa Thông tin xếp hạng di tích lịch sử cấp Quốc gia theo Quyết định số 2379/QĐBT ngày 5/9/1994

      Nguyễn Hiền là một hiện tượng độc đáo, là sản phẩm của thời đại nhà Trần, là một nhân vật quá đặc biệt, một tài năng siêu việt trong lịch sử khoa cử nói riêng và trong lịch sử văn học Việt Nam nói chung. Ở bất cứ thời đại nào tên tuổi của các danh nhân cũng luôn gắn bó với di sản văn hóa bất hủ của dân tộc. Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn với Hịch tướng sĩ, Nguyễn Trãi với Bình ngô Đại cáo, Nguyễn Du với Truyện Kiều; còn với Trạng nguyên Nguyễn Hiền có bài phú: “áp tử từ kê mẫu du hồ”.

      Để tỏ lòng thành kính và tôn vinh vị Trạng nguyên hiếu học, nhân dân Nam Thắng lấy ngày mất của ông để mở lễ hội tưởng nhớ. Lễ hội Đền thờ Trạng nguyên Nguyễn Hiền, xã Nam Thắng, huyện Nam Trực mở hội định kỳ hàng năm từ ngày 14 đến ngày 16 tháng 8 âm lịch. Đây là dịp để các tầng lớp nhân dân Nam Trực, đồng bào, du khách thập phương về thắp hương tưởng niệm, tỏ lòng tri ân với Trạng nguyên Nguyễn Hiền, Trạng nguyên trẻ tuổi nhất nước (1235-1255). Là dịp để tìm hiểu những giá trị tinh thần mang đậm nét lịch sử về truyền thống hiếu học, học giỏi, đỗ đạt cao, truyền thống tôn sư trọng đạo, khơi dậy, giáo dục thế hệ trẻ Nam Trực lòng tự hào, ý trí vượt khó, hiếu học, thành tài đã trở thành truyền thống, một đặc trưng riêng có của Nam Trực.

      Trường THCS Nam Thắng (xã Nam Thắng, huyện Nam Trực) vinh dự và tự hào được đứng trên quê hương Trạng nguyên Nguyễn Hiền. Hơn một nửa thế kỷ trưởng thành và phát triển, nhà trường vẫn nối tiếp và phát huy truyền thống tốt đẹp của quê hương đất học. Chỉ tính trong 5 năm trở lại đây trường có 6 học sinh đạt giải Quốc gia, nhiều học sinh đạt giải HSG cấp tỉnh, cấp huyện. Tuy cơ sở vật chất còn nhiều khó khăn, song bằng sự nỗ lực vươn lên của thầy và trò, năm 2013 trường được công nhận đạt chuẩn Quốc gia, năm 2015 được công nhận đạt chuẩn Xanh-Sạch-Đẹp-An toàn. Năm 2016 được công nhận đạt chuẩn chất lượng giáo dục cấp độ 3.

      Kính thưa quý vị

      “Hiền tài là nguyên khí quốc gia”.

      Trạng nguyên Nguyễn Hiền là tiêu biểu cho tấm gương hiếu học, tuổi nhỏ tài cao; là niềm tự hào không chỉ của địa phương xã Nam Thắng. Ngày nay, trên khắp dải đất hình chữ S thân yêu, có rất nhiều các cơ sở giáo dục công lập, ngoài công lập thuộc nhiều cấp học, các trung tâm giáo dục lấy hai chữ NGUYỄN HIỀN để đặt tên cho cơ sở của mình chắc cũng không nằm ngoài mục đích đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài cho đất nước.

      Nhân dịp Lễ hội truyền thống kỷ niệm 762 năm ngày mất của Trạng nguyên Nguyễn Hiền (1255-2017) đầy ý nghĩa này, thay lời BTC lễ hội, trường THCS Nam Thắng xin được đôi lời chắp bút gửi tới quý cơ quan lời cảm ơn chân thành bởi đã mang danh tiếng vị Trạng nguyên quê hương Dương A- Nam Thắng tới mọi miền Tổ quốc, nhân rộng và giáo dục tấm gương hiếu học tới các miền quê. Cũng nhân dịp lễ hội từ ngày 03 đến ngày 05 tháng 10 năm 2017 (tức từ ngày 14 đến 16 tháng 8 năm Đinh Dậu), BAN TỔ CHỨC LỄ HỘI xin được trân trọng kính mời quý cơ quan bớt chút thời gian về thăm quê hương Trạng nguyên NGUYỄN HIỀN, tham dự lễ hội truyền thống kỷ niệm 762 năm ngày mất, thắp nén hương thơm trước Đền thờ Người. Chúng tôi hy vọng lễ hội trên quê hương đất Trạng năm 2017 sẽ là nơi giao lưu, gặp gỡ và siết chặt thêm tình cảm đồng nghiệp, tình người của cùng một mục đích tìm về cội nguồn, nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài cho đất nước. Được đón tiếp quý vị là niềm hân hạnh của BAN TỔ CHỨC LỄ HỘI.

Chúng tôi xin chân thành cảm ơn

Các thông tin xin liên hệ địa chỉ:

-  UBND xã Nam Thắng, huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định:

+ Chủ tịch UBND xã: Ông Đỗ Văn Lạc, điện thoại: 0912.046.442.

- Trường THCS Nam Thắng, xã Nam Thắng, huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định:

+ Hiệu trưởng: Ông Nguyễn Văn Đạt, SĐT: 0912.526.591. Email: nguyendatnd76@gmail.com

- Trường THCS Nguyễn Hiền, huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định:

+ Hiệu trưởng: Ông Trần Văn Lực, SĐT: 0916.136.382. Email: tranluc73@gmail.com

                                                                                      Nam Thắng, ngày 20 tháng 9 năm 2017

                                                                                                             Kính thư!

                                                                                  (THAY MẶT BAN TỔ CHỨC LỄ HỘI)

20170920_073057

.

20170920_073423

.

20170920_073225